Zwijające się liście pomidorów to widok, który potrafi zaniepokoić nawet doświadczonych ogrodników. Na szczęście najczęściej nie oznacza to utraty plonów. Roślina w ten sposób reaguje na niekorzystne warunki, próbując ograniczyć stres. Są jednak sytuacje, gdy deformacje liści świadczą o obecności szkodników, uszkodzeniu herbicydami lub groźnej chorobie wirusowej. Warto więc kontrolować ich wygląd podczas każdej pielęgnacji pomidorów.
Najczęstszą przyczyną zwijania liści jest tak zwane fizjologiczne zwijanie. W tym przypadku listowie skręca się ku górze, staje się grubsze i bardziej skórzaste, ale nie traci zielonego koloru. Pierwsze objawy pojawiają się na starszych liściach znajdujących się w dolnej części rośliny. Taki rodzaj zwijania zazwyczaj nie wpływa na jakość owoców ani wysokość plonów.
Głównymi powodami jego pojawienia się są:
W większości przypadków wystarczy ograniczyć stres, aby roślina wróciła do dobrej kondycji.
Podczas upałów pomidory zwijają liście, aby ograniczyć utratę wody. To naturalny mechanizm obronny, który pomaga przetrwać trudne warunki. W związku z tym powinno się podlewać pomidory rzadziej, ale obficie, najlepiej rano, utrzymując równomierną wilgotność gleby.
Niebezpieczne jest również przelanie roślin. Gdy korzenie przez dłuższy czas znajdują się w mokrej ziemi, mają utrudniony dostęp do tlenu. Roślina zaczyna pobierać mniej składników odżywczych i reaguje zwijaniem liści. Pomocne będzie ściółkowanie gleby, które ogranicza parowanie oraz stabilizuje wilgotność podłoża. W tunelach i szklarniach warto także regularnie wietrzyć uprawę.
Jeżeli liście są nie tylko zwinięte, ale również mocno poskręcane, wydłużone i zniekształcone, przyczyną mogą być pestycydy, na przykład herbicydy. Pomidory należą do roślin wyjątkowo wrażliwych na tego typu środki, które mogą zostać przeniesione nawet przez wiatr z sąsiednich działek. Uszkodzenia po herbicydach najczęściej obejmują młode liście, pędy i prowadzą do zahamowania wzrostu rośliny.
Podobne objawy mogą wywoływać także mszyce, mączliki oraz niektóre roztocza.Regularne oglądanie spodniej strony liści pozwala szybko zauważyć obecność owadów, lepkiej wydzieliny lub drobnych, białych muszek. Wczesna reakcja zwiększa szanse na uratowanie roślin.
Najgroźniejszą przyczyną zwijania liści jest wirus żółtej kędzierzawości liści pomidora. Oprócz deformacji pojawia się żółknięcie, zahamowanie wzrostu, skrócenie międzywęźli oraz opadanie kwiatów. Rośliny porażone wirusem nie wracają do zdrowia i powinny zostać usunięte, aby ograniczyć rozprzestrzenianie się choroby.
Jeżeli zwijające się liście pozostają zielone, a pomidor nadal prawidłowo rośnie i owocuje, zwykle nie ma powodów do niepokoju. Dopiero wyraźne deformacje młodych przyrostów, żółknięcie oraz obecność szkodników powinny skłonić do dokładniejszej kontroli i podjęcia odpowiednich działań.