Smartfony i tablety mają być droższe. Rząd planuje nową opłatę. To "niekonstytucyjne"

Od 1 stycznia 2026 roku smartfony, tablety i telewizory mają zostać objęte opłatą reprograficzną. Dodatkowy koszt będzie zależny od wbudowanej pamięci urządzenia. Zmiany zaczną obowiązywać na podstawie rozporządzenia Ministerstwa Kultury. Rządowe plany rozpętały burzę.
Rząd planuje nową opłatę za smartfony i tablety. To 'niekonstytucyjne' - zdjęcie ilustracyjne
8thCreator/Istock.com

Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego przedstawiło projekt, z którego wynika, że od 2026 roku smartfony, telewizory i tablety z pamięcią równą lub większą niż 32 GB objęte zostaną opłatą reprograficzną. Zyskane środki mają trafić do organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i pokrewnymi. Resort zaznacza, że nie jest to nowy podatek, lecz "rekompensata uczciwej kultury".

Zobacz wideo Zuzanna Polak: Gdy pojawia się żądanie finansowe, odkładajmy słuchawkę

Opłata reprograficzna za smartfony i tablety. "Aktualizujemy listę czystych nośników"

Zgodnie z założeniami smartfony czy tablety zostaną dodatkową opłatą w wysokości 1 proc. ceny sprzedaży. Pieniądze zostaną natomiast przekazane twórcom, których utwory są wykorzystywane na użytek prywatny i odtwarzane dzięki tego typu urządzeniom. Opłata jest zatem pewnego rodzaju rekompensatą za umieszczanie kopii ich dzieł na tak zwanych czystych nośnikach.

Sprawdź również: Ministerstwo zapowiada rewolucję w przepisach. Wśród zmian m.in. zakaz bezpłatnych staży w firmach

Nowelizacja rozporządzenia w sprawie opłat reprograficznych - aktualizujemy listę 'czystych nośników'. Wpływy z opłat reprograficznych - czyli od tzw. 'czystych nośników' - w Polsce należą do najniższych w całej Europie. To konsekwencja przestarzałych przepisów w tym zakresie, które do dzisiaj za 'czyste nośniki' uznają magnetofony, magnetowidy, faksy, odtwarzacze mp3 czy nagrywarki CD

- czytamy w komunikacie resortu kultury. Niestety zmiany konsumenci mogą odczuć w portfelach. Rząd zapewnia jednak, że nowe przepisy nie muszą wiązać się jednoznacznie z podwyżkami cen. Opłatą dodatkową mają zostać obarczeni producenci sprzętu, co nie powinna "odbić się znacząco na wysokości cen, gdyż te w Polsce są już wyższe niż na przykład w Niemczech". Na ostateczne efekty musimy jeszcze poczekać.

Rząd wprowadza "niekonstytucyjne" zmiany. Nowa opłata w ogniu krytyki

23 lipca tego roku rozpoczęły się konsultacje publiczne dotyczące nowelizacji rozporządzenia w sprawie opłat reprograficznych.

Chcemy uprościć system, urealnić wartość opłat i zadbać o równowagę w obrocie urządzeniami o rozszerzonych funkcjach. Dzięki nowelizacji do artystów może trafić każdego roku dodatkowych 150-200 milionów złotych

- dodano w komunikacie ministerstwa. Rozwiązanie ma jednak swoich przeciwników.

Według mnie ta zmiana jest niekonstytucyjna, bowiem wykroczono poza delegację ustawową. Ona mówi bardzo wyraźnie: jeżeli rozporządzenie wprowadza opłaty i obciąża nimi określone urządzenia, to te urządzenia muszą służyć do zwielokrotniania, czyli kopiowania utworów. I ta opłata powinna uwzględniać także inne funkcje urządzeń, które nie służą do zwielokrotniania utworów. Chodzi więc o to, aby nie obciążać opłatą np. całego urządzenia, tylko tę część odpowiedzialną za kopiowanie

- wyjaśnia radca prawny Janusz Piotr Kolczyński, Partner zarządzający w Kancelarii C.R.O.P.A., specjalizujący się w prawie autorskim, cytowany przez Interię. Eksperci zwracają również uwagę na zbyt mały proc. dla twórców, czy nieuwzględnienie w przepisach organizacji powiązanych z branżą filmową. Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego przyznaje natomiast, że nowe opłaty "będą pewną niedogodnością", lecz nie powinny mieć większego wpływu na możliwości zakupowe Polaków.

Dziękuje my, że przeczytałaś/eś nasz artykuł.
Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.

Więcej o: