Wszy na głowie to problem, który wbrew pozorom dotyczy nie tylko dzieci w przedszkolu czy szkole podstawowej. Inną nazwą, która używana jest w stosunku do tego schorzenia jest pedikuloza i jest to choroba zaliczana do pasożytniczych. Wywołuje ją wesz głowowa, łonowa lub odzieżowa, choć najbardziej popularna jest ta pierwsza. Powszechnie wiąże się ją z brakiem higieny osobistej, co jednak nie musi być zgodne z prawdą, ponieważ również osoby zadbane i czyste mogą na nią chorować. Dotyczy ona zarówno dorosłych, jak i dzieci, z którymi jednak częściej jest wiązana, ponieważ przebywają one w dużych skupiskach ludzkich, w których np. wymieniają się nakryciami głowy czy szczotkami do włosów.
Pierwszym, alarmującym sygnałem jest intensywny świąd i drapanie się. Natomiast w miejscach, w których się drapano, mogą powstać ranki, które będą prowadziły do dalszych zakażeń, w tym grzybiczych. Świąd pojawia się, ponieważ wesz ludzka nagryza skórę, by pożywić się krwią, a ślina tych pasożytów ma właściwości drażniące. Dlatego też mogą na skórze powstawać zaczerwienienia, pokrzywka lub rumień. Na włosach, u ich nasady, zaczynają pojawiać się też tzw. gnidy o wielkości ziarenka gorczycy. Są to posklejane jaja. To, czy ich obecność trwa już od jakiegoś czasu, można rozpoznać po tym, jak daleko od skóry głowy znajdują się gnidy. Sama wesz jako dorosły osobnik bardzo szybko się przemieszcza, więc jej zobaczenie jest trudne. Podobnie będzie z wszą łonową, choć ta pasożytuje nie na głowie, a we włosach na łonie i pachach.
Są to niewielkie pasożyty. Rozmnażają się przez składanie jaj, które lepką wydzieliną przyklejają się do włosów. Dorosłe osobniki, samice, żyją ok. 3 miesięcy i w tym czasie mogą złożyć nawet kilkaset jaj. Jak wyglądają wszy? Dojrzałe wszy są lekko brunatne, co również utrudnia ich zobaczenie na skórze we włosach. Żeby je zauważyć albo inne pełzające osobniki, najlepiej jest przeczesać głowę pod włos. Najczęściej bytują np. na skroniach, karku czy za uszami. Gnidy natomiast mają barwę szarawą.
Przede wszystkim konieczne jest tutaj działanie kompleksowe. Z uwagi na drogę zakażenia i szybkość, z jaką się to dzieje, to leczeniu powinni poddawać się wszyscy domownicy i inne osoby, które miały kontakt z osobą zakażoną. Ze skóry głowy usuwa się je specjalnymi preparatami. Można też wyczesać włosy gęstym grzebieniem, ale jest to bardzo czasochłonne. Obecnie dostępne są też specjalne grzebienie, które powodują powstawanie niewielkich ładunków elektrycznych lub emitują gorące powietrze, co pomaga w pozbywaniu się pasożytów. Jeśli natomiast problemem jest wesz łonowa, należy bezwzględnie wygolić łono i pachy. Oprócz tego należy dokładnie wysprzątać mieszkanie.
Jak pozbyć się wszy z domowych przedmiotów? Jeśli chodzi o szczotki, grzebienie i inne akcesoria, należy je wygotować albo zniszczyć. Pościel, koce, ubrania itp. należy uprać w temperaturze co najmniej 60 stopni albo zrobić to chemicznie. Następnie dobrze jest wszystko uprasować żelazkiem z parą, ponieważ mogą się uchować pojedyncze osobniki np. na szwach. W przypadku braku możliwości czyszczenia w ten sposób należy przedmioty spryskać środkiem owadobójczym i zamknąć szczelnie w folii na ok. 10 dni. Nie można też ominąć dywanów czy podłóg, które należy dokładnie odkurzyć i umyć. Worek z odkurzacza należy bezwzględnie wyrzucić po sprzątaniu. Podobnie konieczne jest gruntowne czyszczenie samochodu, w którym podróżowała osoba zakażona lub jej domownicy.
Jak już wspomniano, przez bezpośredni kontakt. Dlatego też jest to takie łatwe u dzieci, które nie stronią od bliskości zarówno do dorosłych, jak i do rówieśników. Niestety równie dobrze wesz na włosach może się przenieść np. podczas podróży środkami miejskimi jak autobus czy tramwaj. Tym bardziej oczywiste jest więc zakażenie poprzez korzystanie np. ze wspólnej szczotki do włosów. W przypadku zaś wszy łonowej, do przeniesienia pasożyta dochodzi podczas stosunku płciowego. Trochę inaczej sytuacja wygląda z wszą odzieżową, która nie mieszka na skórze, a w odzieży, a na człowieku wyłącznie się pożywia. Same gnidy więc również będą na ubraniu, a nie na skórze.
Jest wiele metod walki z tymi pasożytami. Najbardziej powszechną, poza wyczesywaniem gęstym grzebieniem, są specjalne preparaty, które dostępne są w aptekach również bez recepty. Większość z nich jest bezpieczna dla dzieci, a nawet kobiet w ciąży. Należy pamiętać, by bezwzględnie stosować się do zaleceń zawartych na ulotkach. Czasem kuracja musi być wykonana dwukrotnie. Co jeszcze na wszy u dziecka? W preparatach pomagających w walce z wszawicą można wybierać, bo jest ich kilka rodzajów. Jedne zawierają permetrynę, która działa neurotoksycznie, inne są na bazie mirystynianu izopropylu, który z kolei rozpuszcza szkielet owada. Kolejnym rodzajem substancji, który bywa skuteczny w walce z chorobą jest dimetykon, który dusi pasożyty.
W zasadzie wszystkie powyższe metody odpowiadają na pytanie, jak usunąć wszy domowym sposobem. Stosuje się je bowiem w mieszkaniu, a większość preparatów dostępna jest bez recepty. Nie można zapominać, że poza samym działaniem na skórę, konieczne są czynności związane z gruntownym sprzątaniem i praniem. Podobnie nie można skupić się na leczeniu wyłącznie osoby, u której stwierdzono wszawicę, a u wszystkich domowników i osób, które miały kontakt z zarażonym.
Zobacz też: Preparat na wszy - który wybrać? Poznaj opinie matek i ceny produktów