Te fantastyczne widokówki z przeszłości możemy oglądać dzięki kolekcji fotochromów z lat 1890-1900, przechowywanych w amerykańskiej Bibliotece Kongresu. Poznań, Gdańsk, Wrocław, Karpacz czy Międzyzdroje prezentują się na nich wspaniale. A jak to jest, że możemy te miasta podziwiać w kolorze?
Zanim pojawiły się pierwsze prawdziwie kolorowe zdjęcia, szalenie popularne były fotochromy. Tak naprawdę były to czarno-białe zdjęcia, ''kolorowane'' dodatkowym nadrukiem w wybranej palecie barw. Barwniki nanoszono na kamienie litograficzne, na których robiono kolejne odbitki, co w efekcie trochę przypominało obraz. Metodę tę wymyślił Szwajcar Hans Jakob Schmid w 1880 roku, jednakże już po I wojnie światowej stała się ona zbyt pracochłonna i mało opłacalna w porównaniu z pierwszymi prawdziwymi kolorowymi zdjęciami.
Tak wyglądała Polska przed I i II wojną światową. A jak te same miejsca wyglądają współcześnie?
Tak w okolicach lat 1890-1900 wyglądała plaża w Kołobrzegu. A tak wygląda współcześnie - jak Wam się podoba porównanie?
Teatr Wielki w Warszawie w okolicach roku 1900 prezentował się nieco inaczej. Rzeźba, która dzisiaj zdobi fasadę znajdowała się się w oryginalnych planach architekta budynku Antonio Corazziego z 1825 roku. Ostatecznie nie umieszczono jej tam, bo ograniczono wystrój budynku, kiedy kończono jego budowę po wybuchu powstania listopadowego. To Apollo, opiekun sztuk, jadący czterokonnym rydwanem. W 2002 roku z inicjatywy ówczesnego dyrektora Teatru Wielkiego Waldemara Dąbrowskiego zamieszczono na fasadzie kompozycję autorstwa Adama Myjaka i Antoniego Janusza Pastwy.
Tak w 1900 roku wyglądały Międzyzdroje. Budynek wtedy zwany ''Kurhaus'' dziś nosi zaszczytną nazwę Międzynarodowego Domu Kultury i jest wpisany na listę zabytków.
Plac Wolności w Poznaniu za czasów zaborów nazywał się Wilhelmsplatz:
Zamek w Malborku uległ zniszczeniu w 1945 roku. Jednakże wcześniej trwały tam prace rekonstrukcyjne w latach 1817 - 1939. Były koniecznie po tym jak budynek popadł w ruinę - w 1774 roku Prusacy zaczęli go przekształcać w koszary, co spowodowało rozległe zniszczenia.
Molo w Sopocie jest najdłuższym tego typu obiektem na wybrzeżu Morza Bałtyckiego. Pierwszy pomost w tym miejscu miał 31,5 metra i powstał w 1827 roku. To znane nam dzisiaj molo zbudowano w 1928 roku. Obecnie nosi imię Jana Pawła II, a jego część spacerowa ma 511,5 m długości.
Pałac Staszica w Warszawie, tak jak Teatr Wielki, jest projektem architekta Antonia Corazziego. Jego budowę zaczęto w 1820 roku. W 1890 roku, za czasów zaboru rosyjskiego, zdecydowano się umieścić tam cerkiew św. Tatiany Rzymianki. W latach 1892-1895 przebudowano budynek w stylu bizantyjko-rosyjskim. Elewacja została pokryta cegłą, a do tego dodano pozłacaną kopułę i 4 wieżyczki. Pierwotny wygląd przywrócono budynkowi w latach 1924-1926.
Żuraw w Gdańsku jest najstarszym zachowanym dźwigiem portowym w Europie:
Szklarska Poręba w 1900 roku nazywała się Schreiberhau-Marienthal. Od połowy XIX wieku Szklarska Poręba jest ceniona za swój zdrowy klimat - warunki są porównywalne do tych w alpejskich wioskach położonych na wysokości 2000 m.n.p.m.
Latarnia Morska Świnoujście jest najwyższą latarnią na polskim wybrzeżu, a oprócz tego, jak podaje Wikipedia, jest też najwyższą na świecie latarnią morską zbudowaną z cegły. Tak prezentowała się kiedyś i dziś:
W wypadku fotochromu przedstawiającego klasztor na Jasnej Górze w Częstochowie wkradł się błąd. Stara pocztówka podpisana jest jako Warszawa. Ale na szczęście, ten charakterystyczny budynek jest trudno pomylić.
Tak na przestrzeni ponad 100 lat zmienił się widok na Jelenią Górę. Wtedy nazywała się Hirschberg:
Pałac na Wyspie w Łazienkach Królewskich doznał poważnych uszkodzeń w 1944 roku, ale dziś przywrócono go częściowo do dawnego błysku. Co prawda oba ujęcia pokazują Pałac z innych stron, ale warto popatrzeć!
