Polskie społeczeństwo szybko się starzeje, a wiele rodzin zmaga się z organizacją opieki nad bliskimi. Rząd chce odpowiedzieć na ten problem ustawą, która połączy pomoc społeczną z ochroną zdrowia. Zmiany mają uprościć korzystanie z dostępnych form wsparcia.
Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o koordynacji opieki długoterminowej i osobach starszych, przygotowany przez Pełnomocnika Rządu do spraw Polityki Senioralnej. Jednym z jego głównych elementów jest bon senioralny dla osób po 65. roku życia. Świadczenie przyjmie formę konkretnych działań zamiast wypłaty gotówki. Pomoc obejmie między innymi przygotowywanie posiłków, utrzymanie porządku, ułatwienie poruszania się oraz kontakty z lekarzami.
Z bonu senioralnego będą mogły skorzystać osoby, których średni miesięczny dochód z ostatnich trzech miesięcy nie przekroczy 3410 zł. Kryterium ma podlegać corocznej waloryzacji. Według rządowych szacunków z rozwiązania skorzysta około 20 tysięcy osób. Początkowo nowe przepisy obejmą gminy, gdzie dostęp do takich świadczeń jest najbardziej ograniczony. Zgodnie z obecnymi założeniami wsparcie potrwa maksymalnie dwa tygodnie.
Bon senioralny w pierwszej kolejności trafi do gmin, w których nie ma usług opiekuńczych albo są one świadczone dla najwyżej 10 osób. Według danych blisko 11 procent gmin nie zapewnia dziś takich usług, a około 33 procent oferuje je dla bardzo małej liczby mieszkańców. Kolejnym etapem mają zostać objęte gminy, gdzie liczba osób starszych będzie rosła najszybciej.
Dziś aż 80 procent opieki długoterminowej zapewniają opiekunowie nieformalni, czyli rodzina, znajomi, przyjaciele i sąsiedzi. Rząd zwraca uwagę, że tempo życia, rynek pracy oraz odległość miejsca zamieszkania coraz częściej utrudniają taki model pomocy. Według założeń nowe rozwiązanie ma stopniowo ograniczać białe plamy na mapie usług opiekuńczych.
Teraz projekt trafi do parlamentu. Rząd liczy, że ustawa zostanie uchwalona jeszcze w pierwszej połowie 2026 roku. Termin zależy jednak od przebiegu dalszych prac legislacyjnych. Finansowanie świadczenia będzie pochodziło z budżetu państwa w formie dotacji celowej dla gmin. Według założeń nowe przepisy pozwolą seniorom dłużej funkcjonować we własnych domach.