Dodatkowe środki mogą pomóc w pokryciu kosztów leczenia, rehabilitacji, opieki lub codziennych wydatków. Ich uzyskanie wymaga jednak przejścia określonej procedury, która rozpoczyna się poza ZUS. Kluczowa jest ocena tego, jak dużej pomocy potrzebuje dana osoba w codziennym funkcjonowaniu.
Świadczenie wspierające jest przeznaczone dla pełnoletnich osób z niepełnosprawnościami. O jego wysokości decyduje liczba punktów określających poziom potrzeby wsparcia. Ustala ją Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności. Pod uwagę bierze między innymi stopień samodzielności podczas wykonywania codziennych czynności. Od 2025 roku do uzyskania świadczenia wymagane jest co najmniej 70 punktów.
Im więcej punktów otrzyma dana osoba, tym wyższa będzie wypłata. Kwota jest obliczana jako określony procent renty socjalnej i wynosi:
Procedura przyznawania świadczenia rozpoczyna się od wystąpienia do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia. Do dokumentów należy dołączyć kwestionariusz samooceny opisujący trudności w codziennym funkcjonowaniu. Po przeprowadzeniu oceny wydawana jest decyzja z liczbą przyznanych punktów. Dopiero po jej otrzymaniu można wystąpić do ZUS o wypłatę pieniędzy.
Wniosek składa się wyłącznie elektronicznie. Można to zrobić przez PUE ZUS, portal Emp@tia albo bankowość elektroniczną wybranych banków. Na dopełnienie formalności są trzy miesiące od dnia otrzymania decyzji WZON. Przekroczenie tego terminu oznacza utratę możliwości uzyskania wyrównania za wcześniejsze miesiące.
Środki trafiają bezpośrednio do osoby z niepełnosprawnością. Przepisy nie wskazują konkretnego celu, na który należy je przeznaczyć. Mogą więc posłużyć zarówno do opłacenia potrzeb związanych ze zdrowiem, jak i innych wydatków. Podjęcie pracy zarobkowej lub pobieranie emerytury nie wykluczają możliwości korzystania ze świadczenia wspierającego.
Istotne jest natomiast kryterium wieku. Ta forma pomocy nie przysługuje niepełnoletnim dzieciom z niepełnosprawnościami. O świadczenie wspierające mogą ubiegać się osoby, które ukończyły 18 lat i spełniają pozostałe wymagania.
Przed rozpoczęciem procedury należy sprawdzić sytuację opiekuna osoby z niepełnosprawnością. Ma to szczególne znaczenie, jeśli pobiera on świadczenie pielęgnacyjne. Przyznanie świadczenia wspierającego osobie dorosłej może oznaczać utratę prawa jej opiekuna do świadczenia pielęgnacyjnego.
W takiej sytuacji warto wcześniej porównać finansowe skutki obu rozwiązań. Należy wziąć pod uwagę nie tylko kwotę nowej wypłaty, lecz także pieniądze, których opiekun może już nie otrzymywać. Dopiero zestawienie obu kwot pozwala ocenić wpływ zmiany na budżet gospodarstwa domowego.