Archeolodzy, którzy od 2021 roku prowadzą wykopaliska w wiosce et-Taiyiba, położonej w Dolinie Megiddo, przed laty natrafili na inskrypcję wspominającą Jezusa. Ma to ogromne znacznie, ponieważ tego typu znaleziska nigdy wcześniej nie były wiązane z tym regionem, a takowe tabliczki są gigantycznym źródłem wiedzy dla badaczy i ekspertów z całego świata. Często dzięki nim odkrywa się tajemnice dawnych społeczeństw, w tym tych dotyczących kultury, religii oraz obowiązującego wówczas prawa.
Odnaleziony w 2021 roku napis odnosi się do postaci Jezusa i zdaniem archeologów liczy aż 1,5 tys. lat.
Jest to pierwszy dowód na istnienie kościoła bizantyjskiego w wiosce et-Taiyiba. Ponadto to kolejne znalezisko poświadczające działalność chrześcijan na tym obszarze
- powiedział Dr Walid Atrash z Izraelskiego Urzędu ds. Starożytności (IAA), cytowany przez National Geographic. Co ciekawe, ten region - według eschatologii chrześcijańskiej - uznawany był za miejsce bitwy Armagedon, czyli starcia pomiędzy iłami dobra i zła. Odkrycie natychmiast zwróciło uwagę mediów z całego świata, a obecni na miejscu archeolodzy zabrali się za analizę znaleziska. Odkryto, że widnieje na nim napis „Chrystus, zrodzony z Maryi". Kamienna inskrypcja wyryta została w języku greckim. Natomiast sam artefakt znaleziono przy drzwiach wejściowych do budynku, który ma pochodzić z końca V wieku naszej ery. Dlaczego ktoś umieścił na nim właśnie taki napis?
Zdaniem Dr Leah Di-Segni, badaczki z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Hebrajskiego w Jerozolimie, inskrypcja jest klasyczną dedykacją dla Jezusa.
Jest to napis dedykacyjny, który został wyryty podczas odlewania fundamentów kościoła
- powiedziała, cytowana przez National Geographic. To właśnie jej udało się rozszyfrować całość napisu umieszczonego na tabliczce.
Chrystus zrodzony z Maryi. Oto dzieło najbardziej bogobojnego i pobożnego biskupa Teodozjusza oraz nędznego Tomasza. Zostało zbudowane od podstaw. Ktokolwiek tu wejdzie, niech się za nich modli
- brzmi cała treść inskrypcji. Według badaczki pierwsze zdanie miało chronić mieszkańców, a dokładniej tych, którzy zdecydowali się wejść do budynku, przed złym okiem.
Była to powszechnie używana fraza na początku inskrypcji i dokumentów z tamtych czasów. Napis wita wchodzących i błogosławi ich. Jest zatem jasne, że budynek był kościołem, a nie klasztorem. Kościoły witały wierzących przy wejściu, podczas gdy klasztory zwykle tego nie robiły
- dodaje Dr Leah Di-Segni. Odkryto również, że fundatorem świątyni był Teodozjusz, jeden z pierwszych biskupów w Bizancjum, co potwierdza teorię o występowaniu chrześcijan w tym regionie.