Rak płuca pozostaje poważnym problemem zdrowotnym w Polsce. Według danych Krajowego Rejestru Nowotworów z 2022 roku każdego roku odnotowuje się około 20,7 tys. nowych zachorowań. Jeszcze bardziej niepokojące są prognozy. Jak czytamy na stronie Narodowego Funduszu Zdrowia, do 2029 roku liczba kolejnych zachorowań może wzrosnąć do 32,5 tys. rocznie. Właśnie dlatego rząd postanowił rozszerzyć zakres profilaktyki dostępnej w publicznym systemie ochrony zdrowia.
Darmowa tomografia płuc na NFZ. Nie każdy będzie mógł z niej skorzystać
Do programu będą kwalifikowane osoby między 50. a 74. rokiem życia, których historia palenia wynosi co najmniej 20 paczkolat. Mogą to być zarówno obecni, jak i byli palacze. Obowiązują również dodatkowe wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia dotyczącym świadczeń gwarantowanych z zakresu programów zdrowotnych.
Paczkolata określają długość i intensywność palenia. Liczbę paczek wypalanych każdego dnia mnoży się przez liczbę lat nałogu. Wypalanie jednej paczki dziennie przez 20 lat oznacza 20 paczkolat. Ten sam wynik dotyczy dwóch paczek dziennie przez okres 10 lat. Takie wyliczenie pomaga lekarzowi ocenić historię palenia podczas kwalifikacji.
NDTK pomaga wykryć raka płuca wcześniej. Na tym opiera się nowy program
Najważniejszym badaniem będzie NDTK klatki piersiowej. Jest to odmiana tomografii komputerowej wykorzystująca znacznie mniejszą ilość promieniowania niż jej standardowa wersja, przy zachowaniu obrazu odpowiedniej jakości. Pozwala sprawdzić płuca i wykrywać niepokojące zmiany we wczesnej fazie choroby, co z kolei zwiększa szanse na skuteczne leczenie.
Badanie płuc bez skierowania na NFZ. Pacjent przejdzie kilka etapów
Pierwszym krokiem będzie spotkanie z lekarzem. Podczas niego zostanie przeprowadzony wywiad medyczny oraz sprawdzone zostaną warunki uczestnictwa. Zakwalifikowana osoba wykona następnie NDTK. Później lekarz omówi otrzymany wynik i zdecyduje o dalszych zaleceniach. Przewidziano także następne kontrolne badanie niskodawkową tomografią.
Pacjent nie będzie musiał wcześniej uzyskiwać skierowania. Świadczenia mają być nielimitowane, dlatego Fundusz zapłaci za każdą osobę korzystającą z programu zgodnie z jego zasadami. Roczny budżet oszacowano na około 16 mln zł. W ciągu dziesięciu lat całkowite wydatki mogą natomiast przekroczyć 662 mln zł.
Darmowe badanie płuc ruszy w październiku. NFZ wybiera placówki w Polsce
Zanim rozpoczną się zapisy, trzeba wyłonić realizatorów. Wszystkie 16 wojewódzkich oddziałów NFZ ogłosiło już konkursy dla zainteresowanych placówek medycznych. Fundusz zakłada wybór minimum 32 podmiotów. Ostatecznie może być ich jednak ponad 50. Badania mają być wykonywane zarówno stacjonarnie, jak i mobilnie, a program obejmie każde województwo.
Uruchomienie świadczeń zależy teraz od zakończenia konkursów i zawarcia umów z wybranymi placówkami. Zgodnie z planem pierwsi pacjenci mają otrzymać dostęp do bezpłatnej diagnostyki w drugiej połowie października 2026 roku.
Źródło: nfz.gov.pl.
