Mlecz a mniszek lekarski. To dwie różne rośliny. W ten sposób możesz je od siebie odróżnić

Wraz z rozpoczęciem się wiosny w całej Polsce można już zauważyć pojawiające się na trawnikach żółte kwiaty. Mniszek lekarski, lub - jak mówią niektórzy - mlecz pospolity, zdobi nasz kraj co roku, lecz mało kto wie, że tak naprawdę są to dwie różne rośliny. Jak je odróżnić oraz jakie mają właściwości? Podpowiadamy.
Mniszek lekarski, zdjęcie ilustracyjne
iStock/nieudacza

Ocieplenie, które pojawiło się niemalże w całym kraju, sprawiło, że na drzewach widoczne są już pąki kwiatów, a trawniki i łąki zostały przyozdobione dywanami żółtych roślin. Mowa oczywiście o mleczach, bowiem tak nazywa te kwiaty większość osób. W wielu przypadkach owe mlecze wcale nimi nie są - jak to możliwe? Okazuje się, że najczęściej na podwórkach i łąkach spotkamy mniszka lekarskiego, czyli wieloletnią bylinę o wyjątkowych właściwościach. Kwiat mylony jest z mleczem nawet przez doświadczonych ogrodników. Łudząco do siebie podobne rośliny mają inne zastosowania, więc czym się charakteryzują, co je od siebie odróżnia i jakie mają właściwości?

Zobacz wideo Miód - instrukcja obsługi

Mniszek lekarski: niedoceniona roślina rośnie w wielu miejscach w Polsce

Wieloletnia roślina z rodziny astrowatych porasta ogrody, łąki, parki, przydroża i różnego rodzaju nieużytki. Potrafi osiągać nawet do 50 centymetrów wysokości i charakteryzuje się głównie grubym korzeniem oraz pustą łodygą. Zazwyczaj z jednego miejsca w ziemi wyrasta kilka pędów kwiatonośnych, które mają rozety złożone z lancetowatych, głęboko powcinanych liści. Najczęściej okres ich kwitnienia przypada na kwiecień i lipiec, lecz - co ciekawe - niektóre z mniszków potrafią ponownie zakwitnąć jeszcze jesienią. Po przekwitnięciu kwiatostan zmienia się w puchatą kulkę, potocznie nazywaną dmuchawcem.

Mniszek lekarski
Mniszek lekarskipexels.com / pixabay

Mniszek a mlecz. Tak szybko odróżnisz od siebie rośliny

Mniszek lekarski często mylony jest z mleczem. Nie ma się co dziwić, na pierwszy rzut oka, kwiaty są do siebie bardzo podobne i dodatkowo porastają te same tereny. Mlecz (Sonchus arvensis L.) to jednak nie mniszek lekarski (Taraxacum officinale) i gdy przyjrzysz się roślinom nieco dokładniej, od razu to zauważysz.

Mniszek lekarski jest cenionym ziołem i rośliną jadalną, która od lat wykorzystywana jest w domowych kuchniach. Mlecz natomiast to chwast, który nie jest jadalny, a główną cechą odróżniającą go od mniszka jest fakt, że po przekwitnięciu kwiatostany zmieniają się w twardą kulkę, a nie w tak zwane dmuchawce. Warto również wspomnieć, że mlecz w odróżnieniu od mniszka lekarskiego ma tylko jedną łodygę, z której wyrastają listki i pędy oraz zazwyczaj okres kwitnięcia rozpoczyna nieco później, bowiem w czerwcu. 

Najprościej rozróżnić mniszka pospolitego od mlecza polnego po obserwacji sposobu ułożenia liści. Mniszek pospolity ma liście ułożone przy ziemi, w rozecie (lub inaczej mówiąc w różyczce), natomiast mlecz ma liście okalające łodygę na różnych jej długościach [...] Mimo że oba gatunki mają liście ząbkowane i wcięte, to liście mlecza polnego są nierówno (niektórzy botanicy powiedzą, że kolczasto) ząbkowane na brzegach

- wyjaśniała w rozmowie z portalem Haps.pl Magdalena Oprządek, pracowniczka Ogrodu Botanicznego UW.

Jak odróżnić mniszka lekarskiego od mlecza?
Jak odróżnić mniszka lekarskiego od mlecza?fot. Wikipedia/domena publiczna

Mniszek lekarski właściwości. Działania rośliny są doceniane od lat

Mniszek lekarski znany jest ze swoich cennych właściwości. Nasi dziadkowie oraz babcie przez lata korzystali z dobrodziejstw natury, zbierając również kwiaty mniszków, by później przygotować z nich na przykład syrop. Jakie jednak dokładnie właściwości wykazuje roślina? Odpowiednio przygotowany mniszek może między innymi:

  • hamować rozwój bakterii i grzybów w organizmie
  • pomagać w dolegliwościach skórnych
  • poprawiać pracę jajników i regulować cykle miesiączkowe
  • oczyszczać i odtruwać organizm z toksyn
  • wspomagać odporność
  • wykazywać działania antyoksydacyjne
  • działać przeciwcukrzycowo
  • pomagać osobom zmagającym się z miażdżycą.
Z lewej: mniszek lekarski, z prawej: mlecz pospolity
Z lewej: mniszek lekarski, z prawej: mlecz pospolityKolaż fot . Mieczyslaw Michalak / Agencja Wyborcza.pl, FOT. LUKASZ OGRODOWCZYK / Agencja Wyborcza.pl

Syrop z mniszka lekarskiego. Nasze babcie gromadziły go w piwnicach w ogromnych ilościach

Syrop z mniszka lekarskiego nadal jest wykonywany przez wiele gospodyń i gospodarzy. Jego popularność nie zanika ze względu na cenne właściwości. Jeśli w tym roku planujesz przygotować go samodzielnie, dowiedz się, na co w szczególności warto zwracać uwagę. 

Na syrop zbieraj tylko kwiaty rośliny i najlepiej rób to w trakcie słonecznych dni z dala od dróg. Po zebraniu 250 wyselekcjonowanych kwiatostanów, zalej je wodą i gotuj około 10 minut. Następnie odstaw naczynie w chłodne miejsce na 24 godziny. Po upływie doby odcedź wywar i dodaj do niego kilogram cukru oraz sok z jednej cytryny. Wszystko dokładnie ze sobą wymieszaj i gotuj przez 3 godziny. Po tym czasie gotowy syrop z mniszka lekarskiego przelej do wcześniej przygotowanych słoików i spożyj w ciągu kilku miesięcy. 

Więcej o: