Zarówno banknoty, jak i monety wcale nie są niezniszczalne, dlatego w naszym kraju obowiązują przepisy umożliwiające ich wymianę. Jest to istotne, ponieważ istnieją sytuacje, w których sprzedawcy mogą odmówić przyjęcia uszkodzonych pieniędzy. Wówczas jedynie wymiana może uchronić daną osobę przed nieprzyjemną stratą. Należy jednak pamiętać, że niekiedy odzyskanie pełnej wartości nominalnej będzie niemożliwe.
Banknoty emitowane po 1995 roku nie mają terminu ważności, jednak niektóre z nich mogą stracić status środka płatniczego. Zazwyczaj ma to bezpośredni związek ze złym stanem pieniędzy. Zgodnie z obowiązującymi w Polsce przepisami wymianie podlegają banknoty: zniszczone, wyblaknięte, poplamione, rozerwane czy podzielone na kawałki. Jest to regulowane przez zarządzenie nr 31/2013 Prezesa Narodowego Banku Polskiego z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wymiany znaków pieniężnych, które wskutek zużycia lub uszkodzenia przestają być prawnym środkiem płatniczym na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej.
Co do zasady każdy ma prawo wymienić zarówno banknoty, jak i monety, które zostały wypuszczone na rynek przez NBP, a ich autentyczność nie jest wątpliwa. W takiej sytuacji można zanieść je do dowolnego banku działającego w Polsce. W przypadku gdy banknoty lub monety nie spełniają warunków wymiany w bankach, przyjmowane są na podstawie wniosku i przesyłane do wymiany do Centrali NBP. Wówczas to tam podejmowana jest decyzja o ich wymianie lub wycofaniu z obiegu. Taka procedura najczęściej dotyczy monet i banknotów, które są zniszczone w znacznym stopniu. Niestety istnieją również przypadki, w których wymiana jest całkowicie niemożliwa.
Z rozporządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego wynika, że banki są zobowiązane do wymiany banknotu, który zachował co najmniej 45 proc. swojej powierzchni w jednym fragmencie i możliwe jest rozpoznanie jego nominału. Nie oznacza to jednak, że jego właściciel otrzyma pełną wartość nominalną danego banknotu. Zgodnie z przepisami:
Zobacz też: W tych sklepach seniorzy robią najtańsze zakupy. Lidl i Biedronka wciąż mają wiele do nadrobienia
Znaki pieniężne, które nie spełniają wymogów umożliwiających wymianę przez Centralę NBP np. skrawki banknotów posiadających mniej niż 45 proc. powierzchni, będą niszczone w Narodowym Banku Polskim, po upływie 6 miesięcy od dnia sporządzenia informacji o wyniku wymiany, o ile wnioskujący nie wniesie żądania ich zwrotu
- czytamy w komunikacie NBP. Zniszczone lub zużyte monety także podlegają wymianie. Pełną wartość nominalną otrzymają osoby, które posiadają całą monetę lub dwa rozłączone elementy (rdzeń i pierścień). 50 proc. wartości należy się zaś tym, którzy zachowali wyłącznie jeden element.
Dziękuje my, że przeczytałaś/eś nasz artykuł.
Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.